Apelacja w postępowaniu cywilnym jest opracowaniem, w którym całościowo przedstawiono problematykę podstawowego środka odwoławczego przysługującego stronom od merytorycznych orzeczeń sądu pierwszej instancji. Autor uwzględnił w publikacji wiele istotnych orzeczeń Sądu Najwyższego, które wyjaśniają charakter prawny apelacji i problemy związane z jej stosowaniem.

Książka jest adresowana do praktyków i teoretyków prawa. Będzie także użyteczna dla osób, które bez pomocy profesjonalnych pełnomocników pragną zaskarżyć wyrok sądu pierwszej instancji.

Dla wygody czytelnika w aneksie zostały zamieszczone teksty dwóch przełomowych uchwał składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 1999 i 2008 r. analizowanych wnikliwie w treści publikacji. Obecne wydanie zostało uzupełnione o najnowsze orzecznictwo. Uwzględniono również zmianę Kodeksu postępowania cywilnego, która weszła w życie 19 kwietnia w 2010 r., dotyczącą m.in. rozszerzenia uprawnienia do wydawania postanowień przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego, a także ustanowienia przez sąd dla strony adwokata lub radcy prawnego.

Rozdziały:

Rozdział I. Apelacja w systemie środków zaskarżenia orzeczeń sądowych  13
1. Uwagi wstępne  13
2. Systemy zaskarżenia orzeczeń sądowych  16
3. Środki odwoławcze w Kodeksie postępowania cywilnego  19
4. Uwagi prawnoporównawcze  21
4.1. Apelacja według prawa austriackiego  21
4.2. Apelacja według prawa niemieckiego  26
4.3. Apelacja w prawie francuskim  31

Rozdział II. Ewolucja przepisów o apelacji cywilnej  35
1. Apelacja według Kodeksu postępowania cywilnego z 1932 r.  35
2. Lata 1945–1996   46
3. Ogólna charakterystyka apelacji według ustawy z 1 marca 1996 r. 49
4. Zmiany wprowadzone ustawą z 24 maja 2000 r.  52
5. Zmiany w latach 2004–2005  55
6. Późniejsze zmiany  56

Rozdział III. Dopuszczalność apelacji  57
1. Dopuszczalność apelacji ze względu na istnienie orzeczenia, jego rodzaj i termin   58
1.1. Istnienie zaskarżonego orzeczenia  58
1.2. Orzeczenia podlegające zaskarżeniu apelacją 59
1.3. Termin do wniesienia apelacji   63
2. Podmioty uprawnione do wniesienia apelacji  66
2.1. Strony i uczestnicy postępowania  67
2.2. Inne podmioty  68
2.3. Gravamen (interes prawny)   69
3. Wymagania formalne apelacji  71
3.1. Warunki formalne apelacji jako pisma procesowego  73
3.2. Warunki formalne apelacji jako środka odwoławczego  75
3.2.1. Zakres zaskarżenia  75
3.2.2. Wskazanie zarzutów apelacyjnych i ich uzasadnienie . . 76
3.2.3. Nieważność postępowania  85
3.2.4. Nowe fakty i dowody  92
3.2.5. Wniosek apelacyjny  92
3.2.6. Wartość przedmiotu zaskarżenia  95

Rozdział IV. Postępowanie sprawdzające przed sądem pierwszej i drugiej instancji. Odpowiedź na apelację   98
1. Postępowanie przed sądem pierwszej instancji  98
2. Odpowiedź na apelację  104
3. Postępowanie przed sądem odwoławczym  107

Rozdział V. Rozpoznanie apelacji przez sąd drugiej instancji   110
1. Skład sądu drugiej instancji. Posiedzenie niejawne i rozprawa  110
2. Zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji 115
2.1. Zakres przedmiotowy apelacji  116
2.2. Granice podmiotowe apelacji  138
2.3. Zakaz rozszerzania żądania   145
2.4. Kontrola postanowień, które nie podlegały zaskarżeniu   150
3. Postępowanie dowodowe przed sądem drugiej instancji  154
3.1. Nowe fakty i dowody   154
3.2. Ustalenia sądu drugiej instancji  167

Rozdział VI. Orzeczenia sądu drugiej instancji  180
1. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez sąd drugiej instancji  180
1.1. Oddalenie apelacji  182
1.2. Orzeczenie reformatoryjne  184
1.3. Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania   187
1.3.1. Uwagi ogólne  187
1.3.2. Nierozpoznanie istoty sprawy  189
1.3.3. Ocena prawna  198
2. Rozstrzygnięcia niemerytoryczne sądu drugiej instancji   202
2.1. Odrzucenie pozwu i umorzenie postępowania  202
2.2. Przedstawienie zagadnienia prawnego  204
3. Zakaz reformationis in peius  211
4. Uzasadnianie i doręczanie orzeczeń sądu drugiej instancji  215
4.1. Uzasadnianie orzeczeń  215
4.2. Doręczanie orzeczeń  217
5. Prawomocność i wykonalność wyroków sądu drugiej instancji  218
5.1. Prawomocność   218
5.2. Wykonalność  219

Rozdział VII. Apelacja w postępowaniu uproszczonym  223
1. Podstawy apelacji uproszczonej   224
2. Sposób rozpoznania apelacji  227
3. Postępowanie dowodowe   229
4. Orzekanie   230
5. Uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji   232

Aneks  243
1. Uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 1999 r., III CZP 59/98  243
2. Uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07 262