Jest to nowoczesny podręcznik, który spełnia europejskie wymogi nauczania farmakologii.

Przedstawiono w nim aktualną wiedzę z zakresu farmakologii, farmakokinetyki, farmakogenetyki i chronofarmakologii. Osobny rozdział poświęcono klasyfikacji receptorów i mechanizmom ich działania.

Zwięzły opis właściwości farmakodynamicznych leków, obejmujący wszystkie grupy terapeutyczne (z uwzględnieniem leków najnowszych), został podany w usystematyzowanej formie, co ułatwia przyswojenie wiadomości.

Książka jest adresowana do studentów farmacji i medycyny. Może być również wykorzystana w stałym dokształcaniu się magistrów farmacji i lekarzy.

Rozdziały:

TOM 1
1. Wiadomości ogólne  
1.1. Pochodzenie leków  
1.2. Nazewnictwo leków  
1.3. Mechanizmy działania leków  
1.4. Czynniki wpływające na działanie leków  
1.4.1. Budowa chemiczna a działanie leków  
1.4.2. Wrażliwość gatunkowa i rasowa  
1.4.3. Stany fizjologiczne, wiek, płeć  
1.4.4. Stany patologiczne  
1.5. Dawki i dawkowanie leków  
1.6. Wskazania i przeciwwskazania  
1.7. Interakcje leków  
1.8. Nadużywanie leków i polipragmazja  
1.9. Wpływ leków na wyniki badań diagnostycznych  
1.9.1. Krew  
1.9.2. Mocz  
2. Farmakokinetyka  
2.1. Wstęp do farmakokinetyki  
2.1.1. Procesy LADME  
2.1.2. Modele farmakokinetyczne  
2.2. Przenikanie leków przez błony biologiczne  
2.3. Otwarty model jednokompartmentowy ? jednorazowe podanie dożylne  
2.4. Otwarty model dwukompartmentowy ? jednorazowe podanie dożylne  
2.5. Wlew dożylny  
2.6. Farmakokinetyka podania pozanaczyniowego leków  
2.6.1. Czynniki wpływające na wchłanianie leków  
2.6.2. Absorpcja leków według kinetyki pierwszego rzędu  
2.7. Wielokrotne podanie leku  
2.7.1. Wielokrotne podanie dożylne  
2.7.2. Wielokrotne podanie pozanaczyniowe  
2.8. Farmakokinetyka nieliniowa  
2.9. Dystrybucja leków i ich wiązanie z białkami  
2.10. Eliminacja leków  
2.11. Biodostępność i biorównoważność leków  
2.11.1. Dostępność biologiczna względna i bezwzględna  
2.11.2. Biorównoważność  
2.12. Farmakokinetyka kliniczna  
2.13. Znaczenie farmakogenetyki w farmakokinetyce  
2.14. Współczynnik terapeutyczny  
2.15. Chronofarmakologia i zmiany wrażliwości organizmu na lek w ciągu doby  
3. Podstawowe mechanizmy działania leków na procesy czynnościowe i metaboliczne komórek  
3.1. Oddziaływanie leków na transportery błonowe  
3.1.1. Transportery  
3.2. Działanie leków przez receptory  
3.2.1. Receptory błonowe  
3.2.2. Receptory wewnątrzkomórkowe (cytoplazmatyczne)  
3.2.3. Receptory jądrowe  
3.3. Oddziaływanie leków z receptorami  
4. Farmakogenetyka  
4.1. Dziedziczne zdeterminowanie działania farmakodynamicznego leków  
4.1.1. Genotypowo zależna modyfikacja odpowiedzi organizmu na lek  
4.1.2. Molekularne mechanizmy polimorfizmu genetycznego metabolizmu leków ? podstawy różnic w skutkach działania leków  
4.1.3. Polimorfizm genetyczny białek i enzymów biorących udział w transporcie, dystrybucji i biotransformacji leków  
4.1.4. Charakterystyka najważniejszych izoform klasy CYP i ich znaczenie dla efektu terapeutycznego leków  
4.2. Najczęstsze enzymopatie uwarunkowane genetycznie ? modyfikacja odpowiedzi na lek  
4.3. Polimorfizm genetyczny receptorów, enzymów i białek transportujących leki ? wpływ na farmakodynamikę leków oraz implikacje kliniczne  
4.4. Terapia genowa  
4.4.1. Definicja i założenia terapii genowej  
4.4.2. Sposoby realizacji terapii genowej i podstawowe elementy strategii  
4.4.3. Praktyczne aspekty terapii genowej ? zastosowanie kliniczne  
5. Toksykologia ogólna  
5.1. Niepożądane działania leków  
5.2. Zatrucia oraz ich rodzaje  
5.2.1. Uzależnienia  
5.2.2. Postępowanie w zatruciach  
5.2.3. Ogólne zasady zapobiegania zatruciom  
5.2.4. Metodyka badań toksykologicznych  
6. Farmakodynamika autonomicznego (wegetatywnego) układu nerwowego
6.1. Zarys fizjologii układu autonomicznego  
6.2. Leki układu współczulnego  
6.2.1. Leki pobudzające układ współczulny  
6.2.2. Leki hamujące układ współczulny  
6.3. Leki układu przywspółczulnego  
6.3.1. Leki pobudzające układ przywspółczulny  
6.3.2. Leki hamujące układ przywspółczulny  
6.4. Leki działające na zwoje układu autonomicznego  
6.4.1. Leki ganglioplegiczne
7. Farmakodynamika leków wpływających na przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe i mięśnie szkieletowe  
7.1. Leki hamujące płytkę nerwowo-mięśniową  
7.1.1. Leki porażające presynaptyczną część zakończeń nerwowo-mięśniowych  
7.1.2. Leki hamujące postsynaptyczną część zakończeń nerwowo-mięśniowych  
7.2. Leki stosowane w stanach spastycznych mięśni szkieletowych  
7.2.1. Leki hamujące stany spastyczne mięśni szkieletowych na poziomie OUN .
7.2.2. Leki hamujące stany spastyczne mięśni szkieletowych na poziomie OUN i rdzenia kręgowego łącznie  
7.2.3. Leki hamujące stany spastyczne mięśni szkieletowych na poziomie rdzenia kręgowego  
8. Farmakodynamika leków działających na zakończenia czuciowe  
8.1. Wstęp  
8.1.1. Rodzaje i właściwości zakończeń i włókien czuciowych  
8.1.2. Mechanizmy przekazywania bólu  
8.1.3. Rodzaje znieczulenia miejscowego  
8.2. Środki znieczulające miejscowo  
8.2.1. Podział środków znieczulających miejscowo  
8.3. Środki drażniące zakończenia czuciowe
9. Leki spazmolityczne i wpływające na czynność macicy  
9.1. Leki spazmolityczne  
9.2. Leki wpływające na czynność skurczową macicy  
9.2.1. Leki oksytotyczne  
9.2.2. Leki tokolityczne  
10. Leki psychotropowe  
10.1. Wstęp  
10.2. Leki neuroleptyczne (przeciwpsychotyczne)  
10.2.1. Mechanizm działania neuroleptyków  
10.2.2. Podział neuroleptyków  
10.2.3. Problemy terapeutyczne związane ze stosowaniem neuroleptyków  
10.3. Leki przeciwlękowe (anksjolityczne)  
10.3.1. Wstęp
10.3.2. Pochodne benzodiazepiny (BZD)  
10.3.3. Pochodne azaspironu  
10.3.4. Pochodne difenylometanu  
10.3.5. Standardy w leczeniu zaburzeń lękowych  
10.4. Leki przeciwdepresyjne  
10.4.1. Wstęp  
10.4.2. Podział leków przeciwdepresyjnych  
10.4.3. Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny (NA) i serotoniny (5-HT)  
10.4.4. Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego jednej aminy  
10.4.5. Leki o przeważającym wpływie na receptor ?2  
10.4.6. Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO)  
10.4.7. Leki o nietypowym mechanizmie działania  
10.4.8. Leki przeciwdepresyjne w okresie ciąży i karmienia piersią  
10.5. Leki normotymiczne  
10.6. Środki psychozomimetyczne  
11. Leki stosowane w zaburzeniach snu  
11.1. Leki stosowane w leczeniu bezsenności  
11.1.1. Pochodne benzodiazepiny  
11.1.2. Pochodne cyklopirolonu  
11.1.3. Pochodne pirazolopirymidyny  
11.1.4. Pochodne imidazolopirydyny  
11.1.5. Pochodne tetrahydroindenofuranu  
11.1.6. Inne leki stosowane w leczeniu bezsenności  
11.2. Leki stosowane w narkolepsji oraz w zespołach śródsennych i zaburzeniach przysennych  
11.2.1. Narkolepsja  
11.2.2. Zespoły śródsenne  
11.2.3. Zaburzenia przysenne  
11.3. Leki uspokajające  
12. Leki przeciwpadaczkowe  
12.1. Ogólna charakterystyka padaczki  
12.2. Leki stosowane w leczeniu padaczki  
12.2.1. Klasyczne leki przeciwpadaczkowe  
12.2.2. Nowe leki przeciwpadaczkowe
13. Leki stosowane w leczeniu chorób spowodowanych zmianami neurodegeneracyjnymi w ośrodkowym układzie nerwowym  
13.1. Leki stosowane w leczeniu choroby Parkinsona  
13.1.1. Leki zwiększające wytwarzanie dopaminy w części neuronalnej  
13.1.2. Leki zwiększające uwalnianie dopaminy z części neuronalnej  
13.1.3. Leki hamujące metabolizm dopaminy przez hamowanie monoaminooksydazy typu B (MAO-B)  
13.1.4. Leki hamujące metabolizm dopaminy przez hamowanie katecholo-O-metylotransferazy (COMT)  
13.1.5. Leki pobudzające receptory dopaminergiczne w części postsynaptycznej  
13.1.6. Leki cholinolityczne  
13.2. Leki stosowane w leczeniu choroby Huntingtona  
13.3. Leki stosowane w leczeniu choroby Alzheimera  
14. Farmakodynamika leków stosowanych w regulacji zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej  
14.1. Charakterystyka gospodarki wodno-elektrolitowej  
14.1.1. Bilans wodny  
14.2. Charakterystyka zaburzeń wodno-elektrolitowych  
14.3. Leki stosowane w zaburzeniach gospodarki wodno-elektrolitowej  
14.3.1. Płyny do wlewów  
14.3.2. Leki moczopędne  
14.4. Podstawy stosowania leków w zaburzeniach wodno-elektrolitowych  
14.4.1. Leki stosowane w leczeniu zaburzeń izowolemii i izotonii  
14.4.2. Środki stosowane w zaburzeniach izojonii  
14.4.3. Środki stosowane w leczeniu zaburzeń izohydrii  
14.5. Leki stosowane w profilaktyce i leczeniu nadmiernego wzrostu poziomu kwasu moczowego we krwi (hiperurikemii) spowodowanego podawaniem cytostatyków  
14.6. Leki stosowane w hiperfosfatemii  
14.7. Leki stosowane w zaburzeniach wodno-elektrolitowych spowodowanych nieprawidłowym wydzielaniem wazopresyny  
14.7.1. Akwaretyki stosowane w zespole niewłaściwego wydzielania hormonu antydiuretycznego (zespole SIADH)  
14.7.2. Leki stosowane w leczeniu moczówki prostej  
14.8. Leki stosowane w zaburzeniach oddawania moczu  
14.8.1. Leki stosowane przy utrudnionym oddawaniu moczu z powodu przerostu gruczołu krokowego  
14.8.2. Leki stosowane przy nietrzymaniu moczu  
15. Środki znieczulenia ogólnego  
15.1. Znieczulenie ogólne wziewne  
15.2. Farmakologiczne przygotowanie znieczulenia ogólnego ? premedykacja
15.3. Znieczulenie ogólne dożylne  
15.4. Neuroleptoanalgezja  
16. Alkohol etylowy  
16.1. Alkohol etylowy ? zastosowanie w medycynie  
16.2. Alkohol etylowy ? wpływ na organizm człowieka  
16.3. Alkohol etylowy ? uzależnienie i jego leczenie  
17. Histamina i leki przeciwhistaminowe  
17.1. Histamina  
17.1.1. Uwalnianie histaminy z ziarnistości magazynujących przez przeciwciała IgE
17.1.2. Uwalnianie histaminy z ziarnistości magazynujących przez czynniki niezależne od przeciwciał IgE  
17.2. Leki przeciwhistaminowe  
17.2.1. Leki hamujące syntezę histaminy  
17.2.2. Leki blokujące uwalnianie histaminy z ziarnistości magazynujących mastocytów i granulocytów zasadochłonnych  
17.3. Leki blokujące receptory histaminowe  
17.3.1. Leki przeciwhistaminowe blokujące receptory histaminowe H1  
17.3.2. Leki I generacji blokujące receptory histaminowe H1  
17.3.3. Leki II generacji blokujące receptory histaminowe H1  
17.3.4. Leki przeciwhistaminowe blokujące receptory histaminowe H2  
18. Farmakodynamika leków wpływających na naczynia krwionośne  
18.1. Wstęp  
18.2. Leki stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego  
18.2.1. Stosowanie leków moczopędnych w leczeniu nadciśnienia tętniczego  
18.2.2. Stosowanie leków ß-adrenolitycznych w leczeniu nadciśnienia tętniczego  
18.2.3. Leki hamujące wytwarzanie i działanie angiotensyny II  
18.2.4. Leki blokujące kanały wapniowe  
18.2.5. Leki hipotensyjne działające na OUN  
18.2.6. Leki hipotensyjne działające przez blokowanie zwojów autonomicznych  
18.2.7. Leki hipotensyjne o obwodowym działaniu sympatykolitycznym  
18.2.8. Leki hipotensyjne działające przez blokowanie receptorów  1-adrenergicznych  
18.2.9. Leki hipotensyjne rozkurczające mięśnie gładkie naczyń krwionośnych  
18.2.10. Leki hipotensyjne aktywujące kanały jonów potasu  
19. Leki stosowane w zaburzeniach ukrwienia  
19.1. Leki stosowane w zaburzeniach ukrwienia obwodowego  
19.1.1. Wstęp  
19.1.2. Leki hamujące receptory ?-adrenergiczne  
19.1.3. Leki pobudzające receptory ß-adrenergiczne  
19.1.4. Analogi prostacyklin  
19.1.5. Pochodne kwasu nikotynowego  
19.1.6. Metyloksantyny  
19.1.7. Inne leki stosowane w zaburzeniach ukrwienia obwodowego  
19.2. Leki stosowane w chorobach naczyń mózgowych  
19.2.1. Leki zwiększające ukrwienie OUN przez blokowanie receptorów ?-adrenergicznych  
19.2.2. Leki zwiększające ukrwienie OUN przez blokowanie działania serotoniny
19.2.3. Leki zwiększające ukrwienie OUN przez niewybiórcze blokowanie kanałów wapniowych   
19.2.4. Leki zwiększające ukrwienie OUN przez rozkurcz mięśni gładkich naczyń krwionośnych  
19.3. Prostaglandyny  
19.4. Leki stosowane w zaburzeniach wzwodu  
19.4.1. Inhibitory fosfodiesterazy  
20. Leki stosowane w leczeniu migreny  
20.1. Zastosowanie alkaloidów sporyszu w leczeniu migreny  
20.2. Zastosowanie leków blokujących receptory serotoninowe w leczeniu migreny
20.3. Zastosowanie leków pobudzających receptory serotoninowe 5-HT1 w leczeniu migreny  
20.4. Zastosowanie leków hamujących łącznie receptory serotoninowe, histaminowe H1 i muskarynowe w leczeniu migreny  
21. Leki hamujące angiogenezę warunkowaną przez naczyniowo-śródbłonkowy czynnik wzrostu (VEGF)  
21.1. Naczyniowo-śródbłonkowy czynnik wzrostu ? VEGF, i angiogeneza  
21.2. Leki hamujące działanie VEGF stosowane w leczeniu zmian degeneracyjnych w siatkówce i plamce żółtej  
21.3. Leki hamujące VEGF stosowane w leczeniu nowotworów  
22. Farmakodynamika leków kardiotropowych  
22.1. Wstęp  
22.2. Leki przeciwarytmiczne  
22.2.1. Przebieg pobudzenia w układzie bodźcoprzewodzącym serca  
22.2.2. Przebieg pobudzenia w komórkach mięśniowych serca  
22.2.3. Działanie jonów na czynność serca  
22.2.4. Regulacja nerwowa czynności serca  
22.2.5. Zaburzenia rytmu serca  
22.2.6. Klasyfikacja leków przeciwarytmicznych  
22.3. Leki zwiększające kurczliwość mięśnia sercowego  
22.3.1. Leki stosowane w niewydolności krążenia pochodzenia sercowego  
22.3.2. Glikozydy nasercowe  
22.3.3. Leki zwiększające kurczliwość mięśnia sercowego przez hamowanie aktywności fosfodiesterazy-3  
22.3.4. Leki sensytyzujące mięsień sercowy (zwiększające wrażliwość) na działanie jonów wapnia  
22.3.5. Leki polepszające pracę serca przez zmniejszenie oporu przepływu krwi w naczyniach płuc  
22.3.6. Przedsionkowe peptydy natriuretyczne  
22.3.7. Inne leki zwiększające kurczliwość mięśnia sercowego  
22.3.8. Leki kardioprotekcyjne (osłaniające mięsień sercowy)  
22.4. Leki zwiększające przepływ wieńcowy
22.4.1. Azotany i azotyny  
22.4.2. Zastosowanie leków ß-adrenolitycznych w chorobie wieńcowej  
22.4.3. Zastosowanie leków blokujących kanały wapniowe w chorobie wieńcowej  
22.4.4. Leki otwierające kanały potasowe stosowane w leczeniu choroby wieńcowej  
22.4.5. Inne leki stosowane w chorobie wieńcowej  
23. Leki stosowane we wstrząsie  
23.1. Wstrząs  
23.2. Postępowanie w zwalczaniu wstrząsu  
24. Farmakodynamika leków wpływających na układ krzepnięcia krwi  
24.1. Mechanizmy krzepnięcia krwi  
24.1.1. Czynniki krzepnięcia krwi  
24.1.2. Płytki krwi  
24.1.3. Proces krzepnięcia krwi  
24.2. Leki hamujące krzepliwość krwi (antykoagulanty)  
24.2.1. Heparyna i jej pochodne  
24.2.2. Leki hamujące aktywność trombiny  
24.2.3. Leki hamujące agregację płytek krwi  
24.2.4. Leki hamujące wytwarzanie płytek krwi  
24.2.5. Antagoniści witaminy K  
24.2.6. Leki defibrynujące  
24.3. Leki trombolityczne  
24.3.1. Proteazy hamujące krzepnięcie krwi stosowane w posocznicy lub wstrząsie septycznym  
24.4. Środki hamujące krzepnięcie krwi stosowane in vitro  
24.5. Leki zwiększające krzepliwość krwi  
24.5.1. Leki zwiększające krzepliwość krwi działające ogólnie  
24.5.2. Preparaty zwiększające krzepliwość krwi do stosowania miejscowego  
25. Leki wpływające na układ krwiotwórczy  
25.1. Wstęp  
25.2. Erytropoetyna (EPO) i epoetyny  
25.3. Cytokiny pobudzające wzrost kolonii komórek układu granulocytów  
25.3.1. Czynniki pobudzające wzrost kolonii granulocytów (G-CSF)  
25.3.2. Czynniki pobudzające wzrost kolonii granulocytów i makrofagów (GM-CSF)  
25.3.3. Czynnik pobudzający wzrost kolonii makrofagów (M-CSF)  
25.3.4. Czynnik pobudzający wzrost megakariocytów (IL-11)  
25.4. Leki stosowane w niedokrwistości z niedoboru żelaza  
25.5. Leki stosowane w hemosyderozie  
25.6. Leki stosowane w niedokrwistościach megaloblastycznych  
25.7. Leki stosowane do zapobiegania występowaniu napadowej nocnej hemoglobinurii  
26. Farmakodynamika leków układu oddechowego  
26.1. Wstęp  
26.2. Zastosowanie farmakoterapii w niewydolności oddechowej  
26.3. Farmakologiczne właściwości tlenu i dwutlenku węgla  
26.3.1. Oddziaływanie tlenu na organizm człowieka  
26.3.2. Farmakologiczne właściwości dwutlenku węgla  
26.4. Leki wpływające na rytm oddychania  
26.4.1. Leki pobudzające rytm oddychania  
26.4.2. Leki zwalniające rytm oddychania  
26.5. Leki przeciwkaszlowe  
26.5.1. Leki przeciwkaszlowe o działaniu ośrodkowym  
26.5.2. Nieopioidowe leki przeciwkaszlowe działające ośrodkowo  
26.5.3. Leki przeciwkaszlowe działające obwodowo  
26.6. Leki wykrztuśne  
26.6.1. Pochodne gwaiakolu  
26.6.2. Olejki eteryczne  
26.6.3. Alkaloidy  
26.6.4. Sole organiczne  
26.6.5. Balsamy  
26.6.6. Saponiny  
26.6.7. Solne środki wykrztuśne  
26.6.8. Leki o działaniu mukolitycznym  
26.7. Farmakodynamika leków stosowanych w leczeniu dychawicy oskrzelowej  
26.7.1. Leki pobudzające receptory ß-adrenergiczne stosowane w dychawicy oskrzelowej  
26.7.2. Metyloksantyny  
26.7.3. Leki cholinolityczne  
26.7.4. Glikokortykosteroidy stosowane w dychawicy oskrzelowej  
26.7.5. Leki zapobiegające występowaniu napadów dychawicy oskrzelowej  
26.7.6. Antagoniści i inhibitory leukotrienów w leczeniu dychawicy oskrzelowej  
26.7.7. Przeciwciała monoklonalne (anty IgE) w leczeniu astmy   
26.8. Surfaktanty      
26.9. Leki stosowane w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc   
26.10. Leki wpływające na krążenie krwi w płucach    
26.10.1. Regulacja krążenia krwi w płucach    
26.10.2. Regulacja ciśnienia w naczyniach włosowatych płuc   
26.10.3. Leki stosowane w leczeniu nadciśnienia w krążeniu płucnym
26.10.4. Leki stosowane w obrzęku płuc    
26.11. Farmakologiczna regulacja transportu tlenu   
27. Farmakodynamika leków wpływających na czynność przewodu pokarmowego  
27.1. Wstęp      
27.2. Sok żołądkowy     
27.2.1. Środki pobudzające wydzielanie soku żołądkowego lub mające go zastąpić  
27.2.2. Środki zobojętniające kwas solny     
27.2.3. Środki osłaniające      
27.2.4. Środki ściągające      
27.3. Leki stosowane w leczeniu choroby wrzodowej    
27.3.1. Uwagi ogólne     
27.3.2. Przegląd leków     
27.3.3. Znaczenie zwalczania Helicobacter pylori w leczeniu choroby wrzodowej  
27.3.4. Leki cholinolityczne i rozkurczające mięśnie gładkie przewodu pokarmowego     
27.3.5. Inne środki stosowane w leczeniu choroby wrzodowej   
27.4. Środki wymiotne      
27.5. Leki przeciwwymiotne     
27.6. Leki żółciotwórcze i żółciopędne    
27.6.1. Leki żółciotwórcze    
27.6.2. Leki żółciopędne      
27.6.3. Leki stosowane w uszkodzeniach komórki wątrobowej   
27.7. Leki stosowane w zewnątrzpochodnej niewydolności trzustki   
27.8. Środki przeczyszczające    
27.8.1. Środki poślizgowe     
27.8.2. Środki zwiększające objętość kału     
27.8.3. Środki działające drażniąco     
27.8.4. Inne środki przeczyszczające    
27.8.5. Przeciwwskazania ogólne     
27.8.6. Nadużywanie środków przeczyszczających  
27.8.7. Leki stosowane w zespole drażliwego jelita   
27.8.8. Leczenie wrzodziejącego zapalenia jelit    
27.9. Środki przeciwbiegunkowe    
Skorowidz      
 
TOM
28. Farmakodynamika hormonów i leków działających na czynnośćgruczołów wydzielania wewnętrznego  28.1. Zagadnienia wstępne. Rodzaje receptorów
28.2. Hormony podwzgórza  
28.2.1. Hormony podwzgórza pobudzające w przysadce wydzielanie ACTH  
28.2.2. Hormony podwzgórza pobudzające w przysadce wydzielanie hormonów gonadotropowych  
28.2.3. Hormon podwzgórza pobudzający w przysadce wydzielanie hormonu wzrostu  
28.2.4. Hormon podwzgórza pobudzający w przysadce wydzielanie hormonu tyreotropowego  
28.2.5. Hormon podwzgórza hamujący w przysadce wydzielanie hormonu wzrostu  
28.3. Hormony przysadki i obwodowych gruczołów wydzielania wewnętrznego  
28.3.1. Tyreotropina, hormony gruczołu tarczowego i leki stosowane w nadczynności gruczołu tarczowego  
28.3.2. Kortykotropina (ACTH) i hormony kory nadnerczy  
28.3.3. Hormony kory nadnerczy  
28.3.4. Gonadotropiny  
28.3.5. Leki hamujące wydzielanie gonadotropin w przysadce  
28.3.6. Żeńskie hormony płciowe  
28.3.7. Estrogeny syntetyczne niesteroidowe  
28.3.8. Selektywne modulatory receptora estrogenowego  
28.3.9. Leki przeciwestrogenowe hamujące aktywność aromatazy  
28.3.10. Progesteron i gestageny  
28.3.11. Męskie hormony płciowe  
28.3.12. Leki hamujące aktywność 5?-reduktazy testosteronu  
28.3.13. Leki hamujące działanie androgenów  
28.4. Leki anaboliczne  
28.4.1. Leki anaboliczne pochodne testosteronu  
28.4.2. Leki anaboliczne pochodne androsteronu  
28.4.3. Leki anaboliczne pochodne 19-norsteroidów  
28.5. Leki o łącznym działaniu estrogennym, gestagennym i androgennym  
28.6. Prolaktyna  
28.6.1. Leki stosowane w nadmiernym wydzielaniu prolaktyny  
28.7. Somatotropina
28.7.1. Insulinopodobne czynniki wzrostu IGF-1 i IGF-2 (somatomedyny)  
28.8. Hormony tylnego płata przysadki  
28.8.1. Oksytocyna  
28.8.2. Leki blokujące działanie oksytocyny  
28.8.3. Hormon antydiuretyczny (wazopresyna)  
28.8.4. Analogi wazopresyny działające na receptory V1  
28.8.5. Analogi wazopresyny działające pobudzająco na receptory V2  
29. Farmakodynamika leków wpływających na metabolizm węglowodanów
29.1. Wstęp ? przemiany metaboliczne węglowodanów  
29.2. Klasyfikacja cukrzycy  
29.2.1. Ogólne zasady leczenia cukrzycy  
29.3. Podział leków stosowanych w leczeniu cukrzycy  
29.4. Insulina  
29.4.1. Preparaty insuliny  
29.4.2. Nowe preparaty insulin  
29.5. Doustne leki przeciwcukrzycowe zmniejszające stężenie glukozy we krwi (leki hipoglikemizujące)  
29.5.1. Pochodne sulfonylomocznika  
29.5.2. Doustne leki przeciwcukrzycowe z grupy pochodnych tiazolidynedionów (glitazony)  
29.5.3. Inkretyny (Exenatyd)  
29.5.4. Inhibitory dipeptydylopeptydazy 4  
29.6. Doustne leki przeciwcukrzycowe zapobiegające wystąpieniu zwiększonego stężenia glukozy we krwi (leki przeciwhiperglikemiczne)  
29.6.1. Pochodne biguanidu  
29.6.2. Meglitinidy (glinidy)  
29.6.3. Inhibitory reduktazy aldolazy  
29.6.4. Inhibitory ?-glukozydazy  
29.6.5. Związki hamujące wchłanianie glukozy  
29.7. Glukagon  
30. Farmakodynamika związków wpływających na przemianę materii  
30.1. Witaminy  
30.1.1. Wstęp  
30.1.2. Witamina A  
30.1.3. Witamina D  
30.1.4. Witamina E  
30.1.5. Witaminy K  
30.1.6. Witamina B1  
30.1.7. Witamina B2  
30.1.8. Kwas pantotenowy  
30.1.9. Witamina B6  
30.1.10. Witamina B12  
30.1.11. Witamina C  
30.1.12. Witamina P  
30.1.13. Witamina PP  
30.1.14. Witamina H  
30.1.15. Kwas foliowy  
30.1.16. Witamina F  
30.1.17. Leczenie wielowitaminowe  
30.2. Białka i aminokwasy  
30.2.1. Niedożywienie i preparaty stosowane w żywieniu dojelitowym i pozajelitowym  
30.3. Leki wpływające na przemianę puryn  
30.3.1. Leki przerywające napady dny  
30.3.2. Leki hamujące wytwarzanie kwasu moczowego  
30.3.3. Leki zwiększające wydalanie kwasu moczowego z moczem  
30.4. Farmakodynamika leków wpływających na przemianę lipidów  
30.4.1. Ogólna charakterystyka przemian kwasów tłuszczowych, triglicerydów i cholesterolu  
30.4.2. Hiperlipoproteinemie  
30.5. Leki stosowane w leczeniu choroby Gauchera  
30.6. Leki stosowane w leczeniu choroby Pompego  
30.6.1. Aglukozydaza alfa  
30.7. Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydoz  
30.7.1. Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu I  
30.7.2. Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu II  
30.7.3. Leki stosowane w leczeniu mukopolisacharydozy typu VI  
30.8. Leki stosowane w leczeniu choroby Wilsona  
30.9. Leki stosowane w leczeniu choroby Fabry?ego  
30.10. Leki stosowane w leczeniu tyrozynemii  
30.11. Leki stosowane w leczeniu fenyloketonurii  
31. Leki stosowane w terapii otyłości i zaburzeń odżywiania  
31.1. Wstęp  
31.2. Fizjologiczne mechanizmy regulujące łaknienie u człowieka  
31.3. Leki stosowane w terapii otyłości  
31.3.1. Leki zmniejszające łaknienie  
31.3.2. Leki zmniejszające przyswajanie tłuszczu z przewodu pokarmowego  
31.3.3. Leki zwiększające wydatek energetyczny ustroju (działające termogenicznie)  
31.3.4. Inne leki  
31.4. Leki stosowane w terapii zaburzeń odżywiania  
32. Farmakodynamika leków wpływających na układ kostny  
32.1. Budowa, funkcje i metabolizm kości  
32.2. Leki wpływające na procesy metaboliczne w kościach  
32.2.1. Wpływ hormonów na procesy metaboliczne w kościach  
32.2.2. Wpływ witamin na procesy metaboliczne w kościach  
32.2.3. Wpływ prostaglandyn na procesy metaboliczne w kościach  
32.2.4. Wpływ bisfosfonianów na procesy metaboliczne w kościach  
32.2.5. Fluorek sodu  
32.3. Wchłanianie i wydalanie wapnia z organizmu  
32.3.1. Wpływ leków na wchłanianie wapnia w jelitach  
32.3.2. Leki wpływające na wydalanie wapnia z moczem  
32.4. Leki stosowane w leczeniu osteoporozy  
32.4.1. Zastosowanie bisfosfonianów w leczeniu osteoporozy  
32.4.2. Zastosowanie hormonalnej terapii zastępczej w leczeniu osteoporozy  
32.4.3. Zastosowanie selektywnych modulatorów receptorów estrogenowych w leczeniu osteoporozy  
32.4.4. Zastosowanie kalcytoniny w leczeniu osteoporozy  
32.4.5. Zastosowanie w leczeniu osteoporozy leków powodujących uzupełnianie niedoboru wapnia w kościach  
32.4.6. Zastosowanie statyn w leczeniu osteoporozy  
33. Niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki przeciwgorączkowe i leki przeciwreumatyczne  
33.1. Niesteroidowe leki przeciwzapalne  
33.1.1. Mechanizmy rozwoju stanu zapalnego  
33.1.2. Mechanizm działania niesteroidowych leków przeciwzapalnych  
33.1.3. Wpływ niesteroidowych leków przeciwzapalnych na syntezę prostaglandyn
33.1.4. Działanie przeciwbólowe niesteroidowych leków przeciwzapalnych  
33.1.5. Działanie antyagregacyjne niesteroidowych leków przeciwzapalnych  
33.1.6. Stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych w okulistyce  
33.1.7. Działania niepożądane niesteroidowych leków przeciwzapalnych  
33.1.8. Podział NLPZ w zależności od budowy chemicznej  
33.1.9. NLPZ ? pochodne kwasów karboksylowych  
33.1.10. NLPZ ? pochodne kwasów enolowych  
33.1.11. NLPZ niebędące kwasami karboksylowymi  
33.2. Leki przeciwreumatyczne  
33.2.1. Podział leków stosowanych w reumatoidalnym zapaleniu stawów  
33.2.2. Leki modyfikujące przebieg reumatoidalnego zapalenia stawów  
33.3. Leki przeciwgorączkowe  
33.3.1. Mechanizmy regulacji temperatury  
33.3.2. Kwas acetylosalicylowy jako lek przeciwgorączkowy  
33.3.3. Pochodne p-aminofenolu  
33.3.4. Pochodne pirazolonu  
34. Opioidowe leki przeciwbólowe i ich antagoniści  
34.1. Leki przeciwbólowe działające na receptory opioidowe  
34.2. Leki przeciwbólowe o działaniu agonistycznym na receptory opioidowe
34.2.1. Leki przeciwbólowe o działaniu agonistycznym na receptory opioidowe, pochodne fenantrenu  
34.2.2. Leki przeciwbólowe o działaniu agonistycznym na receptory opioidowe, pochodne fenylheptylaminy  
34.2.3. Leki działające agonistycznie na receptory opioidowe, pochodne fenylopiperydyny  
34.2.4. Leki przeciwbólowe o działaniu agonistycznym na receptory opioidowe, pochodne morfinianu  
34.3. Opioidowe leki przeciwbólowe o działaniu agonistyczno-antagonistycznym 
34.3.1. Leki opioidowe o działaniu agonistyczno-antagonistycznym, pochodne fenantrenu 
34.3.2. Leki opioidowe o działaniu agonistyczno-antagonistycznym, pochodne morfinianu 
34.3.3. Leki opioidowe o działaniu agonistyczno-antagonistycznym, pochodne benzomorfanu
34.4. Leki o działaniu antagonistycznym na receptory opioidowe 
34.4.1. Leki o działaniu antagonistycznym na receptory opioidowe, pochodne fenantrenu 
34.4.2. Leki o działaniu antagonistycznym na receptory opioidowe, pochodne morfinianu 
35. Leki stosowane w leczeniu nowotworów
35.1. Podstawy teoretyczne działania leków przeciwnowotworowych. Zasady współczesnej chemioterapii nowotworów 
35.2. Leki przeciwnowotworowe 
35.2.1. Leki alkilujące 
35.2.2. Antymetabolity 
35.2.3. Topoizomerazo-aktywne leki 
35.2.4. Antybiotyki cytostatyczne 
35.2.5. Alkaloidy 
35.2.6. Taksany 
35.2.7. Epotilony 
35.2.8. Lignany 
35.2.9. Enzymy 
35.2.10. Hormony 
35.2.11. Inne leki przeciwnowotworowe 
35.3. Wielolekowa chemioterapia nowotworów 
35.4. Immunoterapia nowotworów 
35.5. Terapia genowa 
35.6. Leki wspomagające leczenie nowotworów  
36. Farmakodynamika leków immunotropowych  
36.1. Wstęp 
36.2. Immunoglobuliny 
36.2.1. Immunoglobuliny klasy A (IgA) 
36.2.2. Immunoglobuliny klasy D (IgD) 
36.2.3. Immunoglobuliny klasy E (IgE) 
36.2.4. Immunoglobuliny klasy G (IgG) 
36.2.5. Immunoglobuliny klasy M (IgM) 
36.2.6. Skład immunoglobulin we krwi 
36.2.7. Produkty lecznicze immunoglobulin 
36.2.8. Immunoglobulina Rh0(D)
36.2.9. Przeciwciała przeciwko glikozydom naparstnicy 
36.2.10. Przeciwciała monoklonalne 
36.3. Cytokiny 
36.3.1. Interleukiny 
36.3.2. Interferony 
36.4. Leki immunosupresyjne 
36.4.1. Procesy immunologiczne warunkujące odrzucanie przeszczepu 
36.4.2. Glikokortykosteroidy 
36.4.3. Cyklosporyna 
36.4.4. Związki makrolidowe 
36.4.5. Cytostatyki 
36.4.6. Inne leki immunosupresyjne 
36.4.7. Przeciwciała monoklonalne stosowane do hamowania odrzucania przeszczepów 
36.4.8. Leki immunotropowe stosowane w leczeniu stwardnienia rozsianego 
36.5. Szczepionki 
36.6. Środki stosowane do immunomodulacji 
36.6.1. Związki otrzymane syntetycznie (nieswoiste syntetyczne immunostymulatory) 
36.6.2. Związki wyodrębnione z mikroorganizmów i roślin 
36.7. Leki wykazujące dodatkowo pobudzające działanie na układ immunologiczny
36.8. Hormony grasicy 
37. Farmakodynamika leków stosowanych w zakażeniach i chorobach inwazyjnych  
37.1. Farmakodynamika antybiotyków 
37.1.1. Chemioterapia chorób bakteryjnych 
37.1.2. Antybiotyki ß-laktamowe 
37.1.3. Antybiotyki aminoglikozydowe 
37.1.4. Tetracykliny 
37.1.5. Chloramfenikol 
37.1.6. Antybiotyki makrolidowe 
37.1.7. Antybiotyki peptydowe 
37.1.8. Rifamycyny 
37.1.9. Linkosamidy 
37.1.10. Wankomycyna i teikoplanina 
37.1.11. Inne antybiotyki glikopeptydowe 
37.1.12. Glikolipodepsipeptydy 
37.1.13. Lipopeptydy 
37.1.14. Kwas fusydowy 
37.1.15. Streptograminy 
37.2. Sulfonamidy 
37.2.1. Mechanizm działania 
37.2.2. Zakres działania 
37.2.3. Farmakokinetyka 
37.2.4. Działania niepożądane 
37.2.5. Przeciwwskazania 
37.2.6. Zastosowanie 
37.2.7. Trimetoprim i skojarzenia sulfonamidów z trimetoprimem 
37.3. Pochodne 4-chinolonu (inhibitory gyrazy) 
37.3.1. Kwas nalidyksowy i jego pochodne stosowane w zakażeniach dróg moczowych 
37.3.2. Pochodne fluorochinolonu 
37.4. Nowobiocyna 
37.5. Pochodne oksazolidinonu 
37.6. Chemioterapeutyki stosowane w zakażeniach dróg moczowych 
37.6.1. Pochodne nitrofuranu 
37.6.2. Metenamina 
37.7. Leki stosowane w leczeniu gruźlicy 
37.7.1. Zasady leczenia gruźlicy 
37.7.2. Leki stosowane w gruźlicy 
37.8. Leki przeciwtrądowe 
37.9. Mupirocyna (kwas pseudomonowy A) 
37.10. Leki przeciwgrzybicze 
37.11. Leki przeciwwirusowe 
37.11.1. Grypa, jej zapobieganie i leczenie 
37.11.2. Leki działające na inne rodzaje wirusów 
37.11.3. Leki stosowane w wirusowym zapaleniu wątroby typu B 
37.12. Leki stosowane w AIDS 
37.12.1. Pochodne 2',3'-dideoksynukleozydów 
37.12.2. Nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy 
37.12.3. Inhibitory proteazy 
37.12.4. Leki blokujące wnikanie wirusa HIV-1 do komórki 
37.12.5. Ogólne uwagi dotyczące stosowanych w AIDS schematów leczenia 
37.12.6. Zapobieganie i leczenie zapaleń płuc wywołanych przez Pneumocystis carinii  
37.13. Leki przeciwpierwotniakowe 
37.13.1. Leki przeciwzimnicze 
37.13.2. Leki stosowane w leczeniu rzęsistkowicy 
37.13.3. Leki stosowane w zakażeniach pełzakiem czerwonki (Entamoeba histolytica) 
37.13.4. Leki stosowane w zakażeniach świdrowcami 
37.13.5. Leki stosowane w leiszmaniozach 
37.13.6. Leczenie toksoplazmozy 
37.13.7. Leki stosowane w giardiazie (lambliozie) 
37.14. Środki przeciwrobacze 
37.14.1. Środki stosowane w tasiemczycy
37.14.2. Środki stosowane w inwazji robakami obłymi 
37.15. Chemioterapeutyki a ciąża