W podręczniku omówione są czynności ratujące życie w nagłych wypadkach. Przedstawiono najnowsze zasady udzielania pierwszej pomocy w stanach zagrożenia życia u dzieci i dorosłych. W publikacji zostały uwzględnione aktualne wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji oraz Europejskiego Towarzystwa Medycyny Ratunkowej.

Omówione są m. in. podstawowe zabiegi resuscytacyjne, postępowanie z chorym nieprzytomnym, pierwsza pomoc w przypadku obrażeń, oparzeń, hipotermii oraz zatrucia. Publikację wzbogacają definicje, tabele, ryciny i obszerne piśmiennictwo. Przyswojenie opisywanych zagadnień ułatwiają zamieszczone algorytmy postępowania.

Podręcznik jest adresowany do studentów wszystkich uczelni, na których jest realizowany przedmiot pierwsza pomoc (doraźna pomoc medyczna, kwalifikowana pierwsza pomoc, pierwsza pomoc przedmedyczna).

Rozdziały:

1. Wstęp
1.1. Rys historyczny
1.2. Łańcuch ratunkowy
1.3. Definicja i cele udzielania pierwszej pomocy.
1.4. Zakres udzielania pierwszej pomocy
1.5. Prawne podstawy udzielania pierwszej pomocy
1.5.1. Akty prawne dotyczące podejmowania czynności pierwszej pomocy
1.5.2. Akty prawne dotyczące zaniechania udzielania pierwszej pomocy

2. Ogólne zasady postępowania na miejscu wypadku
2.1. Ocena sytuacji
2.2. Ocena bezpieczeństwa
2.3. Pierwsza pomoc
2.3.1. Ocena stanu świadomości
2.3.2. Ocena oddychania
2.3.3. Wezwanie służb ratunkowych
2.3.4. Wstępne badanie urazowe poszkodowanego
2.3.5. Szczegółowe badanie poszkodowanego
2.4. Dalsza opieka nad poszkodowanym
2.5. Przekazanie informacji o poszkodowanym

3. Poszkodowany nieprzytomny
3.1. Sposoby udrażniania górnych dróg oddechowych
3.2. Ogólne zasady postępowania z nieprzytomnym poszkodowanym
3.3. Pozycja bezpieczna
3.4. Pierwsza pomoc w omdleniu
3.5. Pierwsza pomoc w hiperglikemii i hipoglikemii
3.6. Pierwsza pomoc w napadzie padaczkowym
3.7. Pierwsza pomoc w udarze cieplnym

4. Ostre zespoły wieńcowe
4.1. Czynniki ryzyka chorób układu krążenia
4.2. Choroba niedokrwienna serca
4.3. Klasyfikacja i charakterystyka ostrych zespołów wieńcowych
4.4. Pierwsza pomoc w ostrych zespołach wieńcowych

5. Podstawowe zabiegi resuscytacyjne u osób dorosłych
5.1. Umieranie, śmierć, resuscytacja krążeniowo-oddechowa
5.2. Łańcuch przeżycia
5.3. Wytyczne dotyczące podstawowych zabiegów resuscytacyjnych u osób dorosłych
5.3.1. Kolejność wykonywania podstawowych zabiegów resuscytacyjnych u osób dorosłych
5.3.2. Zasady wykonywania podstawowych zabiegów resuscytacyjnych u osób dorosłych
5.4. Użycie automatycznego defibrylatora zewnętrznego u osób dorosłych
5.4.1. Wytyczne ERC dotyczące użycia automatycznego defibrylatora zewnętrznego
5.4.2. Program publicznego dostępu do defibrylacji
5.5. Podstawowe zabiegi resuscytacyjne u kobiet w ciąży
5.6. Zadławienie osoby dorosłej
5.6.1. Postępowanie w przypadku niedrożności dróg oddechowych spowodowanej ciałem obcym u osób dorosłych

6. Podstawowe zabiegi resuscytacyjne u dzieci
6.1. Wytyczne dotyczące podstawowych zabiegów resuscytacyjnych u dzieci
6.2. Pozycja bezpieczna
6.3. Użycie automatycznego defibrylatora zewnętrznego u dzieci
6.4. Zadławienie dziecka
6.4.1. Postępowanie w przypadku niedrożności dróg oddechowych spowodowanej ciałem obcym u dzieci

7. Obrażenia ciała
7.1. Rany
7.1.1. Pierwsza pomoc w przypadku ciał obcych tkwiących w skórze
7.1.2. Pierwsza pomoc w przypadku ciał obcych w oku
7.1.3. Pierwsza pomoc w przypadku ciał obcych w nosie lub uchu
7.1.4. Pierwsza pomoc w przypadku amputacji urazowych
7.2. Złamania, skręcenia, zwichnięcia
7.2.1. Złamania
7.2.2. Skręcenia
7.2.3. Zwichnięcia
7.3. Krwawienia i krwotoki
7.3.1. Pierwsza pomoc w przypadku krwawienia zewnętrznego
7.3.2. Pierwsza pomoc w przypadku krwawienia wewnętrznego
7.3.3. Pierwsza pomoc w przypadku krwawienia z nosa
7.4. Obrażenia głowy i kręgosłupa
7.4.1. Obrażenia głowy
7.4.2. Obrażenia kręgosłupa
7.5. Obrażenia klatki piersiowej
7.5.1. Pierwsza pomoc w przypadku ran klatki piersiowej
7.5.2. Pierwsza pomoc w przypadku złamań żeber
7.6. Obrażenia brzucha i miednicy
7.6.1. Pierwsza pomoc w przypadku ran brzucha
7.6.2. Pierwsza pomoc w przypadku obrażeń miednicy

8. Oparzenia
8.1. Oparzenia termiczne
8.1.1. Ogólne zasady postępowania w oparzeniach termicznych
8.2. Oparzenia chemiczne
8.2.1. Ogólne zasady postępowania w oparzeniach chemicznych
8.3. Oparzenia słoneczne
8.4. Oparzenia dróg oddechowych
8.5. Oparzenia elektryczne
8.5.1. Ogólne zasady postępowania w oparzeniach elektrycznych
8.5.2. Porażenie piorunem

9. Obrażenia wywołane działaniem zimna
9.1. Hipotermia
9.2. Odmrożenie

10. Wstrząs

11. Wypadki drogowe
11.1. Ogólne zasady postępowania w wypadkach drogowych
11.2. Wypadki motocyklowe

12. Podtopienie
12.1. Zasady ratowania tonących
12.2. Pierwsza pomoc i podstawowe zabiegi resuscytacyjne u tonących
12.2.1. Hipotermia u tonących
12.2.2. Wymioty i regurgitacja u tonących
12.2.3. Obrażenia kręgosłupa u tonących
12.2.4. Tonięcie w wodzie słodkiej i słonej

13. Zatrucia
13.1. Rodzaje i przyczyny zatruć
13.2. Objawy zatrucia
13.3. Pierwsza pomoc w zatruciach
13.3.1. Sposoby usuwania trucizn
13.3.2. Stosowanie odtrutek
13.4. Najczęściej spotykane zatrucia, ich objawy, pierwsza pomoc
13.4.1. Zatrucie lekami
13.4.2. Zatrucie alkoholem etylowym
13.4.3. Zatrucie alkoholem metylowym
13.4.4. Zatrucie substancjami żrącymi i pestycydami
13.4.5. Zatrucie tlenkiem węgla
13.4.6. Zatrucie gazami drażniącymi
13.4.7. Zatrucie jadem kiełbasianym
13.4.8. Zatrucie grzybami
13.5. Ośrodki ostrych zatruć