Przedmiotem niniejszej monografii są badania komparatystyczne trzech systemów prawnych ochrony przyrody, których najważniejszymi źródłami są:
•polska ustawa z 2004 r. o ochronie przyrody,
•czeska ustawa z 1992 r. o ochronie przyrody i krajobra zu,
•słowacka ustawa z 2002 r. o ochronie przyrody i krajobrazu.

Na obraz prawa ochrony przyrody Polski, Czech i Słowacji składają się także setki przepisów wykonawczych i związkowych, dorobek orzecznictwa sądowego i literatury prawniczej.

Autor, uwzględniając tło historyczne, próbuje uchwycić główne idee leżące u podstaw prawnej ochrony przyrody i odpowiedzieć na pytania o miejsce prawa ochrony przyrody w systemach prawnych tych trzech państw oraz podobieństwa i różnice w dziedzinie prawnej regulacji ochrony przyrody.

Na podstawie przeprowadzonych badań autor wskazuje na rozwiązania znane w Czechach bądź Słowacji, które mogłyby zostać zastosowane z korzyścią dla przyrody także w polskim prawie ochrony przyrody.

Rozdziały:

Rozdział 1. Kształtowanie się koncepcji legislacyjnej ochrony przyrody w Polsce, Czechach i Słowacji
1.1. Początki
1.2. Okres międzywojenny
1.3. Rzeczpospolita Polska i Republika Czechosłowacka
1.4. Czechosłowacka Republika Socjalistyczna i Polska Rzeczpospolita Ludowa
1.5. Okres po 1989 r

Rozdział 2. Miejsce prawnej ochrony przyrody w systemach prawnych ochrony środowiska
2.1. Wczesne konstrukcje teoretyczne prawa ochrony przyrody
2.2. Koncepcja prawnej ochrony środowiska
2.3. Ochrona przyrody w systemach prawnych ochrony środowiska
2.4. Zasady prawa ochrony przyrody

Rozdział 3. Źródła prawa ochrony przyrody
3.1. .Podstawy konstytucyjne
3.2. Międzynarodowe prawo ochrony przyrody
3.3. Ustawy podstawowe
3.4. Akty wykonawcze
3.5. .Przepisy związkowe
3.6. Wpływ prawa wspólnotowego na polskie, czeskie i słowackie prawo ochrony przyrody

Rozdział 4. Formy i instrumenty ochrony przyrody
4.1. Formy i instrumenty ochrony przyrody w ogólności
4.2. Powszechna ochrona przyrody
4.2.1. Koncepcja powszechnej ochrony przyrody
4.2.2. Ochrona krajobrazu
4.2.3. Ochrona drzew i krzewów poza lasami
4.2.4. Ochrona przyrody przed gatunkami obcymi
4.3. Szczególna ochrona przyrody
4.3.1. Ochrona obszarowa
4.3.2. Ochrona gatunkowa
4.4. Handel gatunkami chronionymi
4.5. Prawo własności a ochrona przyrody

Rozdział 5. Obszary Natura 2000
5.1. Obszary Natura 2000 w prawie wspólnotowym
5.1.1. Geneza
5.1.2. Uwagi dodatkowe o wyznaczaniu obszarów Natura 2000
5.1.2.1. Ochrona ptaków
5.1.2.2. Ochrona siedlisk
5.1.3. Ochrona obszarów Natura 2000
5.2. .Wprowadzenie Natury 2000 do systemów prawnych Polski, Czech i Słowacji
5.3. Obszary Natura 2000 w obowiązującym prawie polskim, czeskim i słowackim
5.3.1. Wyznaczanie obszarów Natura 2000
5.3.2. Reżim prawny obszarów Natura 2000
5.3.3. Oceny oddziaływania na obszary Natura 2000

Rozdział 6. Organizacja ochrony przyrody
6.1. Wprowadzenie
6.2. Organy centralne
6.3. Inspekcje ochrony środowiska
6.4. Organy terenowe
6.5. Zarządy obszarów chronionych
6.6. Straże przyrodnicze
6.7. Organizacje społeczne

Rozdział 7. Odpowiedzialność prawna w ochronie przyrody
7.1. Pojęcie i rodzaje odpowiedzialności prawnej w ochronie środowiska
7.2. Odpowiedzialność za wykroczenia i inne delikty administracyjne
7.2.1. Ewolucja przepisów o wykroczeniach i innych deliktach administracyjnych
7.2.2. Obowiązujący stan prawny
7.2.3. Podsumowanie
7.3. Wstrzymanie działalności zagrażającej przyrodzie
7.4. Odpowiedzialność za przestępstwa
7.4.1. Uwagi wprowadzające
7.4.2. Z dziejów regulacji prawnych
7.4.3. Analiza porównawcza obowiązujących przepisów
7.4.3.1. Podstawowe przestępstwo przeciwko środowisku
7.4.3.2. Przestępstwa przeciwko ochronie gatunkowej roślin i zwierząt
7.4.4. Wpływ europejskiego prawa karnego środowiska na odpowiedzialność za przestępstwa przeciwko przyrodzie
7.4.5. Odpowiedzialność karna osób prawnych i innych podmiotów kolektywnych za przestępstwa przeciwko przyrodzie
7.5. Odpowiedzialność za szkodę
7.5.1. Uwagi wprowadzające
7.5.2. Odpowiedzialność cywilna
7.5.3. .Odpowiedzialność za szkodę ekologiczną
7.5.4. Kompleksowa odpowiedzialność prewencyjna i restytucyjna
7.5.5. Odpowiedzialność za szkody wyrządzane przez zwierzęta chronione